Te Kete Ipurangi Navigation:

Te Kete Ipurangi
Communities
Schools

Te Kete Ipurangi user options:


You are here:

Ngā āhuatanga akoranga

Ahakoa he aha, he maha ngā tūmomo huarahi ako e hāngai ana ki te ao Māori, otirā, ko te ao kori tētahi.

Kai te pukapuka Ako: Concepts and Learning in the Māori Tradition nā Dr Rose Pere e whakatakoto ana te papa mō te ako, arā, te ako ōkawa, te ako ōpaki, e ai ki tā te Māori tirohanga, mahi kotahitanga hoki, arā, ko:

  • te ako whakapapa
  • te whakaora wairua
  • te rere o te reo
  • te tirohanga ki te tangata whenua
  • ngā kaitiaki o te whenua
  • te whakanui i te papa kāinga
  • te ohaoha
  • te māuri
  • ngā tikanga taketake o te whenua me te mana.

Kei roto ētahi o ngā akoranga i ēnei ako, nō reira, ina ka mahi i Te Ao Kori e pai ana ki a mātau ki ētahi o ēnei mōhiotanga. Mā te hoki tonu atu, hoki tonu atu e taea ai, e mau ai ētahi o ēnei huarahi. Me whai tonu hoki i te ako a te tuakana i te teina me te ako a te teina i te tuakana, heoi, kia heke haere tonu tēnei ako ki tēnā whakatipuranga, ki tēnā whakatipuranga.

Hoahoatanga 3: He whakatakotoranga ako

Mēnā kāore e taea tō kite, tō pānui rānei i tēnei ripanga, tohua te hononga ki te huaki i te putanga kōrero o tēnei ripanga.

Ngā tino āhuatanga whakaako o Te Ao Kori

Ko ēnei e whai ake nei ngā tino āhuatanga whakaako o Te Ao Kori:

  • hōrapa ana te mōhiotanga ki te ao whānui (whai, ruru, mahi ā-ringa, kauhoe, omaoma)
  • te akoranga teina ki te tuakana, tuakana ki te teina, hoa ki te hoa
  • te tohatoha mātauranga/mōhiotanga, ehara kai te tangata kotahi anake te mōhio, kai tēnā, kai tēnā, kai tēnā anō ētahi mōhio, e whakanui ana hoki i te mōhio o tētahi kē atu
  • ko te ako mā te tākaro, mā te waiata, mā te kori, mā te pakiwaitara, mā te kanikani, mā te whakaari
  • ko tā Te Ao Kori he tautoko i ngā kaupapa hauora, ngā kaupapa toi kua whakaritea kētia i roto i ngā kura
  • ehara tā Te Ao Kori i te pana oti anō he honohono kē ake ki te kaupapa.

Footer: